Cuộc đua robot hình người đang bước vào giai đoạn tăng tốc chưa từng có khi các công ty công nghệ không còn chỉ dừng ở những nguyên mẫu trình diễn trong phòng thí nghiệm mà bắt đầu chuyển sang sản xuất quy mô lớn. Trong bối cảnh đó, Figure, một trong những startup robot được chú ý nhất tại Mỹ, vừa công bố bước tiến quan trọng với khả năng sản xuất một robot hình người mỗi giờ tại nhà máy BotQ ở California.
Thông báo mới cho thấy tốc độ mở rộng của Figure đang diễn ra nhanh hơn đáng kể so với nhiều dự đoán trước đó. Chỉ trong chưa đầy 4 tháng, công ty đã nâng công suất từ mức một robot mỗi ngày lên một robot mỗi giờ, tương đương mức tăng trưởng gấp 24 lần. Đây được xem là cột mốc quan trọng đối với ngành robot hình người, lĩnh vực vốn gặp rất nhiều khó khăn trong việc chuyển từ nghiên cứu sang sản xuất hàng loạt.
Công ty Figure đã tăng tốc độ sản xuất robot hình người Figure 03 từ một chiếc mỗi ngày lên một chiếc mỗi giờ tại cơ sở BotQ ở California.
Theo Figure, quá trình mở rộng được hỗ trợ bởi hệ thống phần mềm sản xuất tùy chỉnh kết nối hơn 150 trạm làm việc trong toàn bộ nhà máy BotQ. Công ty cho biết đã bàn giao hơn 350 robot, đồng thời cải thiện đáng kể chất lượng sản xuất thông qua quy trình đánh giá nhà cung cấp nghiêm ngặt cùng hàng chục điểm kiểm tra trong dây chuyền.
Nếu như trước đây robot hình người thường bị xem là các sản phẩm trình diễn công nghệ đắt đỏ với độ tin cậy thấp, Figure đang cố gắng thay đổi cách nhìn đó bằng mô hình sản xuất công nghiệp tương tự ngành ô tô điện. Công ty xây dựng các dây chuyền chuyên biệt cho từng mô-đun quan trọng của robot Figure 03, từ hệ thống pin cho tới bộ truyền động cơ khí.
Một trong những con số đáng chú ý nhất nằm ở tỷ lệ hoàn thiện sản phẩm. Figure cho biết tỷ lệ vượt qua kiểm tra cuối dây chuyền ngay trong lần thử đầu tiên đã vượt mốc 80%, trong khi dây chuyền sản xuất pin đạt tỷ lệ thành công 99,3%. Công ty cũng đã sản xuất hơn 9.000 bộ truyền động và xuất xưởng hơn 500 bộ pin.
Đằng sau những con số này là quy trình kiểm thử cực kỳ nghiêm ngặt. Mỗi robot Figure 03 phải trải qua hơn 80 bài kiểm tra chức năng trước khi rời nhà máy, bao gồm các bài tập tải nặng, chạy bộ và ngồi xổm nhằm phát hiện lỗi sớm trong hệ thống cơ khí và điện tử.
Figure cho rằng việc tăng số lượng robot ngoài thực tế không chỉ giúp mở rộng kinh doanh mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc huấn luyện AI. Càng nhiều robot hoạt động, công ty càng thu thập được lượng dữ liệu lớn hơn để cải thiện Helix, nền tảng trí tuệ nhân tạo trung tâm của Figure.
Trong ngành robot hiện đại, dữ liệu vận hành thực tế được xem là “nhiên liệu” quan trọng không kém sức mạnh phần cứng. Robot càng tiếp xúc nhiều môi trường khác nhau, hệ thống AI càng học được nhiều tình huống mới để cải thiện khả năng thích nghi. Đây là lý do nhiều công ty robot hiện nay đẩy mạnh triển khai sản phẩm ra thực tế ngay cả khi công nghệ chưa hoàn hảo hoàn toàn.
Không chỉ mở rộng sản xuất, Figure cũng vừa nâng cấp đáng kể Helix System 0, hệ thống AI điều khiển robot hình người của hãng. Điểm thay đổi lớn nhất là robot giờ đây có thể kết hợp cả “cảm nhận cơ thể” lẫn thị giác để điều khiển chuyển động.
Trước kia, hệ thống chủ yếu dựa vào proprioception, tức khả năng cảm nhận trạng thái khớp và vị trí cơ thể. Cách tiếp cận này đủ cho các chuyển động cơ bản nhưng gặp khó khăn trong môi trường phức tạp như cầu thang, địa hình gồ ghề hoặc bề mặt không ổn định.
Với phiên bản mới, Helix S0 tích hợp thêm dữ liệu từ camera stereo gắn trên robot. Hình ảnh RGB thu được sẽ được chuyển đổi thành mô hình không gian 3D, cho phép robot hiểu chính xác địa hình xung quanh thay vì chỉ phản ứng dựa trên chuyển động cơ học nội tại.
Nhờ đó, robot Figure hiện có thể leo cầu thang và di chuyển trên nhiều loại địa hình với chuyển động ổn định hơn đáng kể, thậm chí duy trì cân bằng ngay cả khi điều kiện ánh sáng thay đổi. Theo công ty, các hành vi này được huấn luyện bằng học tăng cường trong môi trường mô phỏng với nhiều địa hình ngẫu nhiên khác nhau.

Nhờ khả năng học tăng cường trong mô phỏng, robot có thể tự tin di chuyển trên các địa hình phức tạp như cầu thang mà không cần hiệu chỉnh thêm ở môi trường thực tế.
Điểm đáng chú ý là các kỹ năng học được trong mô phỏng có thể chuyển trực tiếp sang robot thực mà không cần tinh chỉnh bổ sung. Đây vốn là thách thức lớn nhiều năm qua của ngành robot, thường được gọi là “sim-to-real gap”, khoảng cách giữa môi trường mô phỏng và thế giới thực.
Figure cho biết họ cũng đã xây dựng các hệ thống quản lý đội robot, dịch vụ bảo trì nội bộ và cập nhật phần mềm qua mạng nhằm hỗ trợ vận hành quy mô lớn. Điều này cho phép công ty theo dõi trạng thái robot liên tục, cập nhật phần mềm từ xa và thu thập phản hồi để cải thiện sản phẩm nhanh hơn.
Việc các công ty như Figure tăng tốc sản xuất cho thấy robot hình người đang dần rời xa hình ảnh các nguyên mẫu nghiên cứu để trở thành nền tảng công nghệ thương mại thực sự. Trong bối cảnh các tập đoàn lớn như Tesla, Boston Dynamics hay nhiều công ty Trung Quốc cũng đang đầu tư mạnh vào lĩnh vực này, cuộc cạnh tranh phát triển robot đa năng có thể sẽ trở thành một trong những mặt trận công nghệ quan trọng nhất thập niên tới.
Nếu tốc độ phát triển hiện nay tiếp tục được duy trì, robot hình người trong tương lai có thể không chỉ xuất hiện trong nhà máy mà còn tiến vào kho hàng, văn phòng, cửa hàng bán lẻ và cả môi trường gia đình. Khi đó, những cỗ máy biết “nhìn”, “cảm nhận” và tự học từ thế giới thực có thể trở thành phần quen thuộc trong đời sống hàng ngày của con người.


