Một làn sóng mới đang càn quét giới trẻ Trung Quốc khi họ tìm đến công nghệ để xoa dịu những nỗi đau tình cảm. Việc tạo ra các bản sao kỹ thuật số của người yêu cũ cho phép họ tái hiện lại những mối quan hệ đã kết thúc. Công nghệ này có khả năng mô phỏng chính xác giọng điệu, câu cửa miệng và những đặc trưng ngôn ngữ tinh tế nhất của tình cũ.
Quá trình này đòi hỏi người dùng phải cung cấp lượng lớn dữ liệu cá nhân lên nền tảng trực tuyến. Họ cần tải lên nhật ký trò chuyện, bài đăng mạng xã hội và hình ảnh để hình thành nên phiên bản cơ sở. Sau đó, hệ thống sử dụng một gói phần mềm mang tên Ex-partner.skill để phân tích và tạo dựng hình mẫu.
Để tăng cường mức độ chân thực, người dùng tiếp tục nạp thêm các ký ức riêng tư vào hệ thống. Những thói quen ăn uống, các chuyến đi xa, ngày kỷ niệm và cả các cuộc cãi vã trong quá khứ đều được sử dụng để mài giũa tính cách. Kết quả là một phiên bản ảo có khả năng suy nghĩ và trò chuyện y hệt người thật.
Giới trẻ tại Trung Quốc đang ưa chuộng việc sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo để tạo ra bản sao kỹ thuật số của người yêu cũ.
Nhiều cá nhân thậm chí còn tiến xa hơn bằng cách tích hợp bản sao này trực tiếp vào các ứng dụng nhắn tin. Điển hình như tài khoản @Bingtangcheng, người đã thức trắng cả một đêm để tinh chỉnh dữ liệu. Khi hình bóng người bạn gái cũ hiển thị trên ứng dụng WeChat, anh đã xúc động thốt lên rằng mọi nỗ lực của mình đều xứng đáng.
Trào lưu lạ lùng này thực chất bắt nguồn từ một dự án mã nguồn mở có tên gọi là Colleague.skill. Cha đẻ của dự án này là Zhou Tianyi, một kỹ sư trí tuệ nhân tạo hiện đang làm việc tại Thượng Hải. Mục đích ban đầu của ông là tạo ra công cụ hỗ trợ công việc, giúp lưu giữ và tái sử dụng kinh nghiệm của nhân viên trong các tổ chức.
Khi dự án trở nên nổi tiếng trên không gian mạng, cộng đồng lập trình viên đã nhanh chóng biến tấu nó cho nhiều mục đích khác nhau. Một số người nạp tiểu sử để tái tạo lại hình ảnh của các nhân vật kiệt xuất như Elon Musk hay Steve Jobs. Số khác lại dùng ghi chú cuộc họp để mô phỏng phong cách giao tiếp của sếp nhằm rèn luyện kỹ năng xử lý tình huống.
Nhiều người dùng đánh giá cao ứng dụng vì nó mang lại sự xoa dịu tâm lý, giúp họ nhìn nhận lại mối quan hệ một cách thấu đáo và bước tiếp.
Kỹ sư Zhou đã từng lên tiếng cảnh báo cộng đồng về việc không nên lạm dụng công cụ này để sao chép con người. Tuy nhiên, giới trẻ vẫn liên tục đưa những trải nghiệm tình cảm sâu kín vào hệ thống. Từ đó, công cụ tạo người yêu cũ ảo ra đời và nhanh chóng trở thành một hiện tượng phổ biến trên diện rộng.
Sự phức tạp của công nghệ này đã tạo ra một thị trường dịch vụ cài đặt vô cùng nhộn nhịp. Nhiều người sẵn sàng chi trả mức phí từ 25 đến 45 nhân dân tệ, tương đương khoảng 100 đến 140 nghìn đồng, để thuê người cài đặt giúp. Những người ủng hộ khẳng định rằng trí tuệ nhân tạo giúp họ tìm thấy sự bình yên và xoa dịu những hối tiếc dang dở.
Một số người chia sẻ rằng nền tảng này cho phép họ nói ra những tâm tư chưa từng có cơ hội bày tỏ. Một người dùng khác lại nhận ra đối phương thực chất không hề hoàn hảo như những gì trí nhớ đã thêu dệt. Thậm chí có trường hợp chỉ nhận lại một lời chia tay ảo sau khi tải lên hàng ngàn tin nhắn, nhưng điều đó lại giúp họ dũng cảm đối diện với sự thật.
Trái ngược với những lợi ích nhất thời, nhiều chuyên gia đang lên tiếng cảnh báo về những hệ lụy khôn lường. Họ lo ngại xu hướng này sẽ mở đường cho một hình thức ngoại tình tư tưởng kiểu mới. Cụ thể, nhiều người dùng có thể vẫn lén lút tương tác với người yêu cũ ảo trong khi đang duy trì một mối quan hệ thực tế.
Wanqiu, một nhà tư vấn hôn nhân tại Quảng Đông, đưa ra một góc nhìn đa chiều về vấn đề này. Cô cho rằng việc hoài niệm về quá khứ là một cảm xúc rất đỗi bình thường và tự nhiên của con người. Theo cô, chừng nào hành động đó không gây tổn thương cho đối tác hiện tại, nó không nên bị quy kết là sự lừa dối.
Vị chuyên gia này thậm chí còn gợi ý các cặp đôi có thể dùng hình bóng ảo để cùng nhau tháo gỡ những vướng mắc trong quá khứ. Tuy nhiên, cô nhấn mạnh nguy cơ người dùng bị sa lầy vào những cảm xúc vô thực. Sự phụ thuộc này sẽ cản trở quá trình xây dựng những mối quan hệ lành mạnh với những đối tác bằng xương bằng thịt.
Một khía cạnh đặc biệt đáng báo động khác của trào lưu này chính là nguy cơ xâm phạm quyền cá nhân. Luật sư Zhong từ Quảng Đông khẳng định việc tự ý nạp tin nhắn của người khác vào hệ thống là vi phạm pháp luật. Việc sử dụng dữ liệu cá nhân khi chưa có sự đồng thuận rõ ràng có thể dẫn đến những rắc rối pháp lý nghiêm trọng.
Sự can thiệp sâu sắc của công nghệ vào đời sống tinh thần đang bộc lộ nhiều mặt trái đáng lo ngại. Hồi tháng ba vừa qua, mạng xã hội đại lục đã chứng kiến một làn sóng đau buồn lan rộng. Nguyên nhân bắt nguồn từ việc các bản cập nhật mới vô tình xóa sổ những liên kết tình cảm, khiến nhiều người suy sụp khi bạn đồng hành của họ bỗng trở nên vô hồn.
Xu hướng này làm nảy sinh nhiều tranh luận về đạo đức, đồng thời khẳng định những giá trị cảm xúc cốt lõi của con người vĩnh viễn không thể bị số hóa.
Hiện tại, công nghệ này còn được mở rộng để tái tạo hình ảnh của những người thân đã khuất. Đứng trước thực trạng này, một số cư dân mạng đã chia sẻ những suy ngẫm sâu sắc về hệ giá trị nhân sinh. Họ nhận định rằng tiến bộ công nghệ chắc chắn sẽ luôn song hành cùng những thách thức đạo đức phức tạp đối với xã hội loài người.
Suy cho cùng, cốt lõi của giá trị con người không nằm ở những chức năng có thể dễ dàng sao chép bằng máy móc. Những cung bậc cảm xúc chân thực như tức giận, bối rối hay hạnh phúc vĩnh viễn không thể bị số hóa bởi bất kỳ thuật toán nào. Đó chính là bản chất thiêng liêng, độc bản và không thể thay thế của nhân loại.
