Sử Liệu Phù Nam của Lê Hương là một công trình mang tính khảo cứu, tập hợp và đối chiếu nhiều nguồn tư liệu nhằm tái hiện diện mạo của một vương quốc cổ từng giữ vị trí quan trọng trong lịch sử Đông Nam Á. Cuốn sách không đi theo lối kể chuyện thông thường mà thiên về phân tích, đối chiếu sử liệu, từ đó đặt ra những vấn đề học thuật xoay quanh nguồn gốc, sự phát triển và sự biến mất của Phù Nam.
Theo các thư tịch cổ của Trung Hoa, Phù Nam được cho là hình thành từ rất sớm, thậm chí có thể trước Công nguyên nhiều thế kỷ. Tuy nhiên, khi đối chiếu với các phát hiện khảo cổ học – từ bia ký, di vật đến dấu tích đô thị cổ – nhiều học giả phương Tây lại xác định thời điểm xuất hiện rõ ràng hơn vào khoảng thế kỷ I sau Công nguyên. Chính sự khác biệt này trở thành một trong những điểm khởi đầu cho hành trình truy tìm sự thật lịch sử mà Lê Hương theo đuổi.
Tác phẩm đặc biệt chú ý đến giai đoạn hưng thịnh của Phù Nam, kéo dài từ thế kỷ III đến thế kỷ V. Trong thời kỳ này, vương quốc đã phát triển mạnh mẽ về thương mại và văn hóa, trở thành một trung tâm giao thương quan trọng kết nối Ấn Độ với khu vực Đông Á. Hình ảnh Phù Nam được khắc họa như một thế lực có tầm ảnh hưởng rộng lớn, không chỉ trong khu vực mà còn trong mạng lưới thương mại quốc tế thời cổ đại.
Sự suy tàn của Phù Nam cũng được trình bày với nhiều góc nhìn khác nhau. Theo các ghi chép, vương quốc này bị Chân Lạp thôn tính vào khoảng cuối thế kỷ VI. Từ đó, cái tên Phù Nam dần biến mất khỏi bản đồ lịch sử, nhường chỗ cho những thực thể chính trị mới. Tuy vậy, những dấu tích của nó không hoàn toàn mất đi mà tiếp tục tồn tại trong văn hóa, lãnh thổ và ký ức lịch sử của khu vực.
Một phần đáng chú ý trong cuốn sách là việc phân tích các công trình nghiên cứu do người Pháp thực hiện vào thế kỷ XIX, khi họ tiến hành hệ thống hóa lịch sử của Campuchia. Trong quá trình đó, một số quan điểm đã cho rằng Phù Nam là tiền thân trực tiếp của Chân Lạp. Lê Hương không chấp nhận cách nhìn này một cách đơn giản, mà đặt ra những nghi vấn, đồng thời đưa ra các dẫn chứng nhằm chứng minh rằng Phù Nam có bản sắc và sự tồn tại độc lập, không thể bị đồng nhất hoàn toàn với bất kỳ vương quốc nào kế tiếp.
Thông qua việc tập hợp nhiều nguồn tư liệu khác nhau – từ sử sách phương Đông đến kết quả khảo cổ phương Tây – Sử Liệu Phù Nam cho thấy lịch sử không phải là một dòng chảy đơn tuyến. Nó là sự chồng lấn của nhiều cách nhìn, nhiều cách diễn giải, và đôi khi cả những định kiến của người viết sử. Chính vì thế, việc nghiên cứu lịch sử cũng đồng nghĩa với việc không ngừng đặt câu hỏi và kiểm chứng.
Cuốn sách mang lại một góc nhìn rộng mở về quá khứ, nơi Phù Nam được nhìn nhận như một thực thể độc lập, từng có thời kỳ phát triển rực rỡ trước khi biến mất khỏi bản đồ. Những gì còn lại không chỉ là di tích hay ghi chép, mà còn là một phần nền tảng của lịch sử khu vực, góp phần định hình diện mạo của miền Nam Việt Nam và các quốc gia lân cận ngày nay.
